Większość przedsiębiorców nie posiada dostatecznej wiedzy na temat jak przeprowadzić postępowanie układowe z wierzycielami, traktując dosłownie postępowanie układowe jako próbę dogadania się dłużnika z wierzycielami, a widząc zdecydowanie negatywną ich postawę, czemu trudno się dziwić, rezygnuje z tej formy naprawy swoich finansów i brnie dalej, zwykle starając się unikać, jak to tylko możliwe, swoich „prześladowców”.

Postępowanie układowe

Postępowanie układowe - prawo upadłościowe

Tymczasem jest to jedyny sposób na uniknięcie poważniejszych kłopotów, nierzadko utraty całego majątku i życia w długach i ubóstwie. Pamiętać musimy, że naszym obowiązkiem, jako dłużnika, jest poinformowanie o swoich kłopotach wierzycieli i działanie wykluczające ich poszkodowanie. Oznacza to w praktyce:

 

 

OBOWIĄZEK ZŁOŻENIA DO SĄDU WNIOSKU O OGŁOSZENIE UPADŁOŚCI Z OPCJĄ UKŁADU.

Niestety, w Polsce słowo upadłość ma jednoznaczne konotacje i rozumiana jest przez większość przedsiębiorców jako bankructwo! Proszę pamiętać, że mówimy o UKŁADZIE, zgłaszając wniosek o ogłoszenie UPADŁOŚCI! Jest to nieszczęśliwe i wysoce mylące sformułowanie, które wprowadziło wiele chaosu na rynku gospodarczym. Dzisiaj jeszcze przedsiębiorcy dlatego nie biorą pod uwagę złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości (układowej) bo za wszelką cenę unikają ogłoszenia publicznego bycia bankrutem! Co więcej, wiele umów  gospodarczych jest tak sformułowanych, że na wypadek ogłoszenia upadłości przez kredytobiorcę, umowa zostaje rozwiązana i następuje żądanie natychmiastowej spłaty całości zobowiązania. Nie są rozróżniane formy upadłości, dla wielu upadłość, likwidacja, układ, bankructwo, naprawa, restrukturyzacja to wszystko pojęcia dotyczące osoby lub firmy bankruta, a wyżej wymienione słowa znajdziemy we wszystkich aktach prawnych, dotyczących problematyki utraty płynności finansowej i jej skutków.

KONIECZNOŚĆ WSPÓŁPRACY WIERZYCIELA Z DŁUŻNIKIEM

 Wierzyciel, który nie posiada dostatecznej wiedzy o możliwościach współpracy z dłużnikiem, w sposób legalny i otwarty, dąży wszelkimi sposobami do egzekucji swoich należności, uniemożliwiając dalszą współpracę z dotychczasowym partnerem gospodarczym poprzez jego eliminację z rynku.

Pamiętajmy, NIEZWYKLE RZADKO WIERZYCIEL BIERZE POD UWAGĘ REKOMPENSATĘ UTRACONYCH PIENIĘDZY NA DRODZE DALSZEJ KOOPERACJI Z DOTYCHCZASOWYM PARTNEREM GOSPODARCZYM, A DZISIAJ DŁUŻNIKIEM, I OSIĄGANIE ZYSKÓW Z TEJ WSPÓŁPRACY! Chcę podkreślić, że podobna myśl towarzyszyła i nadal przyświeca twórcom prawodawstwa w krajach wysokorozwiniętych gospodarczo. Tylko na drodze dalszej współpracy z dłużnikiem można zrekompensować poniesione straty finansowe. To fundamentalna zasada obecności każdego z nas na stabilnym a nie „dzikim” rynku gospodarczym. I wreszcie najważniejsza zaleta upadłości układowej:

DŁUŻNIK NADAL SPRAWUJE ZARZĄD SWOIM MAJĄTKIEM!

 Dalsze prowadzenie interesów, posiadanie nieograniczonego prawa zarządu przedsiębiorstwem (poza nielicznymi wyjątkami), jedynie pod nadzorem sądu to niezwykle ważne cechy ogłoszenia upadłości układowej. Zawieszeniu ulegają zobowiązania przedsiębiorcy wszczynającego postępowanie naprawcze. Artykuł 498 ust. 1 pkt 1 prawa upadłościowego i naprawczego mówi o zawieszeniu wykonywania wszystkich zobowiązań przedsiębiorcy za wyjątkiem wierzytelności opisanych w ust. 4 i ust. 5 tego przepisu. Zgodnie z tym, zawieszeniu podlega też wykonanie zobowiązań zabezpieczonych rzeczowo. Zgodnie z art. 498 ust. 1 pkt 4 wraz z rozpoczęciem postępowania naprawczego nie mogą być wszczynane przeciwko przedsiębiorcy postępowania zabezpieczające i egzekucyjne, a wszczęte podlegają z mocy prawa zawieszeniu, z wyjątkiem postępowań zabezpieczających i egzekucyjnych dotyczących wierzytelności nie objętych układem.

Co do zasady wobec przedsiębiorcy wszczynającego postępowanie naprawcze nie będą prowadzone postępowania egzekucyjne. W przypadku istnienia zobowiązań, których termin wymagalności przypada po wszczęciu postępowania naprawczego, ich wymagalność zostaje odroczona do chwili, która zostanie określona w układzie lub do daty zakończenia postępowania naprawczego.

 SKUTKI KSIĘGOWE UKŁADU

 Konsekwencją ogłoszenia upadłości jednostki jest przejęcie obowiązków kierownika jednostki przez syndyka lub zarządcę, który z datą ogłoszenia upadłości staje się odpowiedzialny również  za obowiązki w zakresie rachunkowości, ustalenie stanu aktywów i pasywów oraz weryfikację zmiany stosowanych zasad ich wyceny. W przypadku upadłości z możliwością zawarcia układu zarząd zwykły pozostawiono upadłemu kontynuującemu działalność, a działania upadłego nadzoruje nadzorca sądowy.

Z godnie z art. 12 ust. 2 pkt 6 ustawy o rachunkowości, jednostka ma obowiązek zamknięcia ksiąg rachunkowych na dzień poprzedzający postawienie w stan upadłości nie później niż w ciągu 3 miesięcy od dnia zaistnienia tego zdarzenia. W przypadku jednostek postawionych w stan upadłości z możliwością zawarcia układu wycena majątku powinna zostać dokonana zgodnie art. 28 ustawy o rachunkowości, czyli z ich celem dalszego kontynuowania działalności. Dzięki odpisom aktualizującym powinno nastąpić urealnienie wartości majątku trwałego i obrotowego. W przypadku opcji na sprzedaż części majątku trwałego w celu zaspokojenia wierzycieli należy się upewnić, czy wartość księgowa nie przewyższa wartości rynkowej, a w sytuacji zaistnienia tego stanu należy dokonać odpisów z tytułu trwałej utraty ich wartości.

W świetle art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o rachunkowości skutki postępowania układowego należy odnosić w księgach rachunkowych na konto pozostałych kosztów i przychodów operacyjnych, jeśli nie stanowią kosztów lub przychodów z operacji finansowych. Wyjątek stanowią umorzone w wyniku postępowania układowego zobowiązania dłużnika objęte układem. Ponadto wszystkie zobowiązania dłużnika umorzone w wyniku postępowania układowego traktowane są jako zobowiązania bezwarunkowo umorzone, a ich odpisanie na kapitał własny może nastąpić sukcesywnie w miarę dokonywania się spłaty zobowiązań lub jednorazowo po uprawomocnieniu się postanowienia sądu o zakończeniu postępowania układowego.  Jeżeli dłużnik dochowa warunków układu to ewentualne zyski powstałe w trakcie postępowania powiększają jego kapitał własny.

 URZĘDY SKARBOWE A POSTĘPOWANIE UKŁADOWE  

 Zgodnie z orzecznictwem sądowym zawarcie układu z wierzycielami to nie jest pomoc publiczna. Taka mogłaby być interpretacja, jeżeli propozycje układowe dla urzędu skarbowego byłyby mniej korzystne niż dla pozostałych wierzycieli. Często naczelnicy urzędów skarbowych są przeciwni układom z dłużnikami, bowiem w ich mniemaniu reprezentują bardziej organ podatkowy a nie skarb państwa. Uważają, że nie można głosować za ulgą dla dłużników i często są wierzycielami, którzy blokują zawarcie układu. Podobne irracjonalne zachowania można zauważyć  ze strony ZUS. Mimo, że wniosek o rozłożenie na raty, a takim jest po części układ, może być rozpatrzony pozytywnie, gdy uzasadniają go względy gospodarcze lub inne przyczyny zasługujące na uwzględnienie, a także możliwości płatnicze dłużnika oraz stan finansów ubezpieczeń społecznych. Ważnymi przyczynami według ZUS są w szczególności:

  1. Zawarcie przez płatnika sądowego postępowania układowego,
  2. Nieskuteczność lub mała efektywność prowadzonego postępowania egzekucyjnego,
  3. Upadłość banku w którym dłużnik posiadał rachunek,
  4. Trudna sytuacja materialna, bytowa lub osobista płatnika,
  5. Zdarzenia losowe.

 Niestety mimo nierzadko wystarczających logicznie i gospodarczo przesłanek do rozłożenia płatnikowi zaległości na raty, dyrektorzy jednostek ZUS biorą pod uwagę jedynie stan finansów publicznych i dobro kierowanej przez siebie instytucji, zamiast udzielenia pomocy przedsiębiorcy, co w dłuższej perspektywie czasu jest szczególnie szkodliwe dla samego skarbu państwa.

Ten artykuł może być nieaktualny z istniejącym prawem. 1 stycznia 2016 r. Prawo Upadłościowe i Naprawcze zostało zastąpione Nowym Prawem Restrukturyzacyjnym. Aktualne artykuły są publikowane aktualnościach.